IPCC 5. Değerlendirme Raporu (AR5) Yayınlandı

Kasım 18, 2013  |   Blog   |     |   0 Comment

 

800’den fazla bilim insanının katkıda bulunduğu 5. Değerlendirme Raporu (AR5) iklim değişikliğinin insan kaynaklı olduğunun altını kalın çizgilerle çizecek bulgular içeriyor. Atmosfer ve okyanusların ısınması, dünya üzerindeki buz miktarının azalması, ortalama deniz seviyesinin yükselmesi ve sera gazlarının atmosferdeki birikimi artması artık inkar edilemeyecek gelişmeler.

1901-2011 yılları arasında küresel sıcaklıklarda yaklaşık 0,9 derece artış görüldüğünü belirten raporda, ortalama yüzey sıcaklıkları sanayi devrimi öncesine göre 2 derece yüksek olduğu son buzul arası dönemde deniz seviyelerinin bugünkünden en az 5 en fazla 10 m. daha yüksek olduğu belirtiliyor.

IPCC1988 yılında Dünya Meteoroloji örgütü (WMO) ve Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP) tarafından iklim değişikliği konusunda mevcut bilimsel, teknik, sosyoekonomik bilgi ve çalışmaların değerlendirimesi, iklim değişikliği uyum konusunda karar vericilere yol göstermek üzere kuruldu. Her 5-7 yılda bir, iklim değişikliği ile ilgili yapılan çalışmalar derleyerek hazırlanan Değerlendirme Raporlarının ilki 1990 yılında bir önceki rapor ise (AR4) 2007 yılında yayınlandı. Eylül 2013’de raporun küresel iklim değişikliğinin bilimse temelleri ve geleceğe dair tahminlerini içeren bölümü yayınlandı. İklim değişikliğinin çevresel, sosyal ve ekonomik etkileri ve uyum seçeneklerinin değerlendirileceği 2. Bölüm Mart 2014’de, mücadele için uygulanabilecek stratejiler, politikalar ve araçlar ile ilgili bölümü Nisan 2014 ‘de ve son olarak da bu 3 çalışmayı biraraya getiren sentez raporu Ekim 2014’de yayınlanacaktır.  

Yayınlanan ilk bölümün önemli bulguları aşağıdaki gibi özetlenebilir;

– Küresel ortalama yüzey (kara ve okyanus) sıcaklığı verileri, 1901-2012 döneminde yaklaşık 0.9°C’lik bir artış göstermiştir. Bu dönem boyunca yerkürenin hemen hemen tüm yüzeyi ısınmıştır.

-Geçen 30 yıl, küresel ölçekte 1850’den beri kaydedilen en sıcak ardışık 30 yıl, 21’nci yüzyılın ilk 10 yılıysa en sıcak 10 yıldır.

-Karbondioksit (CO2), metan (CH4) ve diazotmonoksit (N2O) gazlarının atmosferik birikimleri (konsantrasyonları) bugün itibariyle en azından son 800,000 yıllık dönemde hiç olmadığı kadar yüksek bir düzeye yükselmiştir.

-CO2 birikimleri, temel olarak fosil yakıt yanması ve ikincil olarak net arazi kullanımı değişikliğinden kaynaklanan salımlar nedeniyle, sanayi öncesi döneme göre % 40 oranında artmıştır.

-Grönland ve Antarktik buz kalkanları geçen 20 yıllık dönemde kütle kaybetmekte, buzullar (dağ vadi ve takke buzulları, vb.) neredeyse küresel ölçekte küçülmeyi sürdürmekte ve Kuzey Kutup deniz buzu ve kuzey yarımküre ilkbahar kar örtüsü alansal olarak küçülmelerini sürdürmektedir (yüksek güvenirlik).

-Okyanuslar atmosfere salınan insan kaynaklı karbonun yaklaşık %30’unu emmiş ve bu da okyanusların asitlenmesine yol açmıştır.

-Küresel okyanuslardaki ısınma iklim sisteminde biriken enerjideki artışı denetlemektedir. Bu kapsamda, 1971-2010 döneminde okyanuslarda biriken enerjinin % 90’dan fazlası küresel okyanus ısınmayla bağlantılıdır. Üst okyanus (0-700 m) 1971-2010 döneminde kesin olarak ısınmıştır ve 1870’ler ve 1971 arasındaysa olasılıkla ısınmıştır.

– Küresel ortalama deniz düzeyi 1901-2010 döneminde 19 cm yükselmiştir. Olasılıkla küresel ortalama deniz düzeyi yükselmesini sürdürecektir.

-Birçok aşırı hava ve iklim olayında 1950’den beri değişiklikler olduğu gözlenmiştir. Büyük olasılıkla, küresel ölçekte soğuk gün ve gecelerin sayıları azalmış, sıcak gün ve gecelerin sayısı artmıştır. Büyük olasılıkla, dünyanın bazı bölgelerindeki sıcak hava dalgalarının sıklığında artış gözlenmiştir. Olasılıkla kuvvetli yağış olaylarının sayısının arttığı kara alanları bu olayların azaldığı karalardan daha geniştir.

-Küresel ısınma, bir senaryo dışında tüm yeni IPCC senaryolarına dayanarak 2100 yılı sonrasında da sürecektir. Isınma, yıllar arası değişkenlikten on yıllık değişkenliklere kadar çeşitli değişkenlikler sergilemeyi sürdürecek ve bölgesel olarak türdeş olmayacaktır.

Rapor için

You must be logged in to post a comment.